Sveštenik Nenad Radulović, koji je služio parastos, rekao je da je ovo samo jedno od stratišta srpskog naroda, koji je stradao u svim ratovima.
– Posljedice stradanja srpskog naroda su nesagledive i vidljive i danas – rekao je u besjedi Radulović.
Među postradalima je i 14 djece do sedam godina, od kojih dvoje tek rođenih te 1941.
Najmlađa žrtva rođena je 1941. godine, a najstarija 1878.
U podrumu jedne kuće u Vurunama ustaše su 2. avgusta 1941. pobile 75 civila, među kojima je bilo i tek rođene djece.
Nakon pokolja, na groblju nedaleko od kuće u kojoj se desio zločin, sahranjene su 42 žrtve, a preostale 33, koje u tom trenutku nije imao ko da sahrani, pokopane su u zajedničku grobnicu i tu su ostale sve do 2006. godine, kada je obavljena ekshumacija i sahrana, a 2012. izgrađeno spomen-obilježje.
Zamjenik načelnika opštine Bojan Lukač kaže da je upravo 2. avgust određen kao Dan stradanja civilnog stanovištva u Drugom svjetskom ratu.
– Naša opština je u Drugom svjetskom ratu izgubila 7.000 stanovnika najviše civila i djece. Danas odajemo počast civilima koje su ustaše poklale na Ilindan 1941. u Vurunama, ali i svima koji su stradali nevini – rekao je Lukač.
Predsjednik Opštinskog odbora SUBNOR-a Drago Todić naveo je da je u novogradskoj opštini samo u dva mjeseca 1941. godine stradala trećina stanovništva od ukupnog broja žrtava u Drugom svjetskom ratu.
Prema njegovim riječima, u Potkozarju je tokom Drugog svjetskog rata stradalo 74.000 stanovnika, od kojih 14.500 djece do 14 godina.
– Od tih demografskih posljedica nikada se nismo oporavili – rekao je Todić.
Krajem jula i početkom avgusta 1941. godine jedna brigada tek formirane „Pavelićeve legije“ zadržala se na prostoru novogradske opštine oko dvadesetak dana i za to vrijeme na najsvirepiji način ubijala stanovništvo novogradskih sela.
U ovom pogromu na području novogradske opštine ubijeno je 106 djece, a samo u zaseoku Vurune poklano je 24 djece.
Dio dokumentacionog materijala o stradanju u Vurunama je u Muzeju genocida u Beogradu, a dio je u opštini Novi Grad.
Ovaj i druge zločine ustaške vlasti Nezavisne Države Hrvatske početkom avgusta 1941, kada je na prostoru Krajine pobijeno na desetine hiljada srpskih civila, tematski obrađuje knjiga profesora Miloša Vujanovića „Krvavi pečat“, objavljena 2008. godine, nastala na osnovu prikupljenog materijala i sjećanja preživjelih.
Osim u Vurunama, u okviru obilježavanja Dana stradanja civilnog stanovištva opštine Novi Grad, parastos je služen i u Hramu Svete velikomučenice Marine u Maslovarama za stradale iz ovog i naselja Crna Rijeka i Јošava, te kod spomen-kosturnice u Crnoj Rijeci, kao i kod spomen-ploče na željezničkoj stanici u Blagaj Rijeci.
Obilježavanje Dana stradanja civilnog stanovništva u Drugom svjetskom ratu organizuje Komisija za njegovanje tradicije oslobodilačkih ratova opštine u saradnji sa Opštinskim odborom SUBNOR-a i opštinskom Boračkom organizacijom.
