Parastosima, polaganjem vijenaca i prisluživanjem svijeća  danas je u Novom Gradu obilježen Dan stradanja civilnog stanovništva u Drugom svjetskom ratu.

Parastos kod spomen- obilježja za 33 žrtve u zaseoku Vurune i na mjesnom groblju gdje su sahranjene još 42 žrtve, uglavnom djeca stradali na Ilindan 1941. godine, služio je sveštenik Nenad Radulović.

"Nažalost ovo je samo jedno od brojnih mjesta stradanja srpskog naroda u Drugom svjestkom ratu. Sveta hrišćanska dužnost je da se sjećamo svih žrtava", rekao je u besjedi Radulović.

 

Načelnik opštine Miroslav Drljača rekao je da je srpski narod bio prisljen da učestvuje u svjetskim ratovima i da je platio ogromnu cijenu.

"Srpski narod se nije oporavio od gubitaka u ratovima. Nakon sukoba naš narod nikad nije povratio predratni broj stanovnika", rekao je Drljača.

 

Predsjednik Opštinskog odbora SUBNOR-a Drago Todić naveo je da su žrtve u Vurunama, prve na području ove opštine te da su civili ubijeni na svirep način.

"U našoj opštini je u Drugom svjetskom ratu stradalo 5.000 civila i 2.000 vojnika što je 17 odsto od ukupnog broja tadašnjih stanovnika", rekao je on

Među postradalima u Vurunama je i 14 djece do sedam godina , od kojih dvoje tek rođenih te 1941. godine.

U  podrumu jedne kuće u Vurunama ustaše su 2. avgusta 1941. godine pobile 75 civila među kojima je bilo i tek rođene djece.

Nakon pokolja,na groblju nedaleko od same kuće u kojoj se desio zločin, sahranjene su 42 žrtve a preostale 33, koje u tom trenutku nije imao ko sahraniti, pokopane su u zajedničku grobnicu i tu su ostale sve do 2006. godine kada je obavljena eshumacija i sahrana a 2012. godine izgrađeno spomen-obilježje.

 

Dio dokumentacionog materijala o stradanju u Vurunama je u Muzeju genocida u Beogradu a jedan dio je u opštini Novi Grad.

Ovaj i druge zločine ustaške vlasti Nezavisne Države Hrvatske početkom avgusta 1941. godine, kada je na prostoru Krajine pobijeno na desetine hiljada srpskih civila, tematski obrađuje knjiga profesora Miloša Vujanovića "Krvavi pečat", objavljena 2008. godine, nastala na osnovu prikupljenog materijala i sjećanja preživjelih.

Osim u Vurunama, u okviru obilježavanja Dana stradanja civilnog stanovištva opštine Novi Grad, parastos je danas služen i u Hramu Svete velikomučenice Marine u Maslovarama za stradale iz ovog i naselja Crna Rijeka i Jošava te kod spomen- kosturnice u Crnoj Rijeci, kao i kod spomen – table na željezničkoj stanici u Blagaj Rijeci.